
RADİKAL KİTAP'TAN ESİN ÇETİNEL'İN DEĞERLENDİRMESİ
15 Ağustos 2007
Finansal terörizm, krizler ve ABD
Yaşar Erdinç'in 'Para Harekâtı' kitabı, Türkiye ekonomisi, dünyadaki ekonomik ve politik krizleri bir aşk öyküsü çevresinde okumak isteyenler için
ESİN ÇETİNEL
Mali piyasaları takip edenlerin basından tanıdığı Yaşar Erdinç'in Para Harekâtı daha ilk sayfasından itibaren beni şaşkınlığa sürükledi. Erdinç, klasik ekonomi kitaplarının o kasvetli havasını yok etmek için kitabına bir öyküyle başlamıştı. Hem de ne öykü. O, gazete manşetlerine kadar taşınan 2001 krizinin dramatik öykülerinden biri. Türkiye Cumhuriyeti'nin yaklaşık seksen yıllık tarihinin en büyük mali krizinin yaşandığı dönemde gün geçmiyordu ki bir intihar, bir iflas, bir tutuklama haberi çıkmasın. İşte Erdinç o dönemi dramatik bir öyküyle kitabının girişine taşımış.
Ünlü bir işadamının 2001 krizinde batışı ve ardından geçirdiği kalp krizi ile yaşamanın son bulması... Yani Türk filmi kıvamında bir giriş. Bu, kitaptaki ilk şaşkınlığım oldu ancak son değil. İlerleyen sayfalarda başrolü ölen işadamının kızı aldı. Babasını 2001 krizinden kaybeden Hülya doktora tezi konusunu 'Babasını ölüme sürekleyen süreci anlamak için' tabii ki krizler olarak seçti. Tez çalışmasının başında karşılaştığı 'finansal terörizm' kelimesi ise kitabın ana temasını oluşturdu. Hem okuyup hem çalışan Hülya tezini güçlendirebilmek için çok zor şartlarda yaşamasına rağmen 750 milyon verip hafta sonu düzenlenen iki günlük bir eğitim programına kaydoldu. Bu seminer sayesinde Hülya hem doktora tezinin ana hatlarını oluşturdu, hem de semineri veren 'yakışıklı hocası Serhat Cengiz ile yaşadığı duygusal ilişkisi kısa sürede evlilikle sonuçlandı.
İşte ekonomiye girişte bu uzun girizgâhtan sonra başladı. Serhat ve Hülya'nın duygusal ilişkisinin serpiştirildiği iki günlük seminer boyunca ekonominin dinamikleri de işlendi.
Ekonomiyi bir insan vücuduna benzeten Serhat hoca ekonomideki dengeleri anlatırken de üzerinde kristal top duran masa örneğini veriyor. Seminer boyunca üzerinde kristal top olan ve kırıldığında ne olduğunu 2001 krizinde acı bir biçimde öğrendiğimiz masanın ayakları olan kamu kesimi (bütçe dengesi), reel kesim (arz-talep ve enflasyon), dış ödemeler dengesi (cari açık) ve malum finansal piyasalar (faiz ve döviz) arasındaki ilişki irdelendi. Kitabının önsözünde ekonomi tahsili almamış sıradan okuyucuya ulaşmayı hedeflediğinin altını çizen Yaşar Erdinç duygusallık dozunu hiç düşürmemeye çalışarak ekonomiye ilişkin eğitimi ve mesleği ekonomi ağırlıklı olmayan başka deyişle sokaktaki insanların sorduğu soruları bu seminerde katılımcılara sordurduğu sorularla yanıtlayarak kitabını örmüş. Bu arada basında kriz döneminde çıkmış gazete köşe yazıları da kitaba eklenerek kuvvetlendirilmiş.
Latin Amerika krizleri
Tabii iki günlük ekonominin dinamiklerini basit bir dille anlatan seminer bitiyor ve ardından Hülya'nın krizler tezi başlıyor. Bu bölümde ise Hülya her birinde ABD'nin de desteklediği rejim değişikliklerine kadar giden Arjantin, Şili, Peru ve Meksika krizlerini inceliyor. Yazar bu bölümlerde Türkiye'nin adını zikretmeden göndermeler yapmaktan da geri kalmıyor. Kitabın açıkçası benim için en ilgi çeken bölümü ihtilallerle sonuçlanan bu ekonomik krizlerde sözkonusu ülkelerin ekonomilerindeki hızlı iyileşme ve ardından dış etkenlerin de etkisiyle (hangi ülke olduğunu yazmama gerek yok herhalde) hızlı çöküş süreçleri ekonomi penceresinden inceleniyor. Bu arada ülkemizde de ciddi yatırımları bulunan George Soros gibi namı diğer para sihirbazının bu ülkelerdeki faaliyetleri de genişçe yer alıyor.
Sonuçta bu bölümde tüm Türk okuyucuları açısından çıkartılacak çok sayıda sonuçta var.
Gelelim bu kitapta beni yine çok şaşırtan bölüme. Bu bölümde Cengiz ve Hülya çifti bir hafta sonu Antalya'da Başbakan Tayyip Erdoğan, Maliye Bakanı Kemal Unakıtan, Devlet Bakanı Ali Babacan, Dışişleri Bakanı Abdullah Gül'e belli başlı ülkelerin krizlerine ilişkin sunum yapıyor. Yine Latin amerika ülkelerindeki krizlere ilişkin detaylı sunumlarda Başbakan ve katılan diğer bakanların soruları ve bunların yanıtları oldukça ilginç... Tabii bir gazeteci ve okur olarak bu bölümdeki en merak ettiğim konu ise 'bu sunum gerçek mi', 'başbakan ve bakanların soruları ve hatta kendi aralarındaki tartışmaları doğru mu'...
Evet bir ekonomi kitabında görmeye alışmadığımız çok sayıda unsuru barındıran Para Harekâtı bir aşk öyküsü çevresinde ekonominin dinamikleri, Türkiye ekonomisi, dünyadaki ekonomik ve politik krizleri, çok sayıda köşe yazısı, kitap ve internet sitesi önerileriyle okura bir yol haritası çizmiş.
Kitabımı bütün DNR, REMZİ KİTABEVİ, İNKILAP KİTABEVİ ve diğer büyük kitabevlerinde bulabilirsiniz. Ya da aşağıdaki internet adreslerinden sipariş verebilirsiniz.
http://www.ideefixe.com/
http://www.kitapyurdu.com/
http://www.scala.com.tr/




|
 |
Burak GERCEK |
 |
Burak Gerçek Kimdir?
1977 yılında Istanbul'da doğdu. İlk, orta ve lise eğitimini Kültür Kolejinde tamamladıktan sonra Yeditepe Universitesi işletme bölümünden 2000 yılında mezun oldu. 2001 yılında yüksek lisans eğitimi almak üzere Abd'ye gitti. 2003 yılında New York Adelphi Universitesinde finans masterını tamamladı. Commerce One yatırım şirketinde bir süre stockbrokerlık yaptıktan sonra forex ve futures piyasalarına geçerek Island Forex Trading şirketinde day trader olarak çalıştı. 2005 yılında Türkiye'ye döndü. SPK Lisanslarına sahip olup, suan bir araci kurumda vadeli işlemler uzmanı olarak çalışmaktadır. |


Friday, 30 July 2010

Dün gece bir hayli volatil bir seans geçiren ABD piyasalarında özellikle Dow ‘da ki kararsızlık gün içi en yükseği 10,584 ve gün içi en düşüğü 10,387 ile 100 günlük ve 200 günlük HO seviyeleri arasında dalgalanarak sadece 30 puanlık bir eksiyle kapattı. Teknoloji hisseleri üzerindeki baskı bu sabah itibariyle ABD futurelarınada yansırken vadeli işlemler tarafında vob ağustos vadeli endeks 30 kontratlarında 300 puanlık bir eksiyle 77bin seviyelerinden güne başladık. Geri çekilmelerin devamında 76,600 ilk desteğimiz olurken satışların daha derinleşmesi halinde 75,850 ikincil gün içindeki desteğimiz olacak. Eksi yönlü açılıştan sonra toparlanma çabalarının oluşması durumunda ise 77,700 seviyesi geçilmek istenen önemli direnç noktası olacak. Olumlu seyrin devamında haftanın direnci olan 78,500 gün sonu hedef olmaya devam etmekte.
Eur/Usd paritesinin 1,3035 önemli direnç seviyesini yukarı geçmesi kendisine yeni bir yukarı yönlü çıkış potansiyeli yaratırken önümüzdeki hafta 1,30 seviyelerini kendisine destek yapmaya çalışacak. Euro’daki güç kazanımı TL’nin dolara karşı 1,50 seviyelerinin önümüzdeki günlerde görülmesine neden olabilir. Dolayısıyla vob dolar sözleşmelerinde bir süre daha kısa yönlü pozisyon tutulması görüşünü devam ettirmekteyiz. Bugün Abd tarafında data seti bir hayli yoğun olurken TSI 15,30’da gelecek 2.Ç GSYIH rakamları %2,5 beklenirken , 2.Ç İstihdam maliyet endeksi BKL %0,5, Temmuz ayı ISM-NY İş dünyası endeksi BKL 69,3, Temmuz ayı Chicago PMI endeksi BKL 56 ve Michigan Uni. Tüketici Güveni endeksi BKL 67 olarak beklenmekte. Haftanın son gününde takip edilecek önemli bilançolar ise Abd seans öncesinde Chevron EPS $2,44 ve Merck EPS $0,83 olacak.
Thursday, 29 July 2010

ABD piyasalarında dün dayanıklı mal siparişleri datasındaki düşüşle birlikte Boeing bilançosundaki kötü rakamlar Dow’un 4 gün ard arda yükselişinden sonra bir miktar karların realize edildiği bir gün olarak kullanıldı. Dow 200 günlük HO seviyelerinin üzerinde kalmaya devam ederken S&P500 dün gece ile yeniden 200 günlük HO altında kapanış gerçekleştirdi. IMKB100 ise günü sakin ve yatay ama tarihi zirve seviyesini yenileyerek kapattı. Grafikte de görüldüğü üzere her ne kadar zirve seviyelerinde olsakta orta vadeli kanal içinde yukarı yöndeki hedef seviyelerine göre kanal ortalama fiyat seviyeleri içinde yükseliş trendi devam etmektedir.
IMKB100 60bin fiyat seviyeleri üzerinde kalıcı olmaya çalışırken dün ikinci gece kapanışının ardından bugünde yerini sağlamlaştırmak isteyebilir. Bu sağlamlaştırma öncelikli 62,500 ve sonra 65bin hedefi için zemin hazırlamakta. Vob ağustos vadeli endeks 30 kontratlarında ise spot piyasaya paralel olarak aynı orta vadeli yükselen kanal içindeki hareketini devam ettirmekte. Öncelikli 78,500 ve sonrasında kanal direnci olan 80bin geçen haftadan bu yana yazdığımız raporlarımızdaki hedef seviyeleri olarak devam etmektedir. Bugün haftalık işsizlik başvuruları 460K beklenirken, Exxon Mobil, Motorola ve Sony bilançoları gün içinde takip edilecek.
Tuesday, 27 July 2010

Güne dün geceki Dow’un 200 günlük HO’larının üstünde kapatmasıyla olumlu başlayan piyasada iyimser bilanço beklentileri Avrupa borsalarını pozitif yönde etkilemesinin yanı sıra içeride Merkez Bankası yıl sonu enflasyon tahminini 0.9 puan aşağı düşürerek %7.5’e çekmesi alımları tetikleyen en önemli unsurlar oldu. İlk seans IMKB100 tüm zamanların tarihi rekorunu yenileyerek 60,578 puandan kapatırken Vadeli işlemler tarafında ise Vob ağustos vadeli endeks 30 kontratları 77bin puan seviyesinin üzerine çıkarak kalıcı olmaya çalışmakta. 80bin hedefine bir adım daha yaklaşan kontratlarda spot piyasada ilk seans 60milyon TL’lik para girişi ile yükselişte desteklenmekte.

İkinci seansta ABD tarafından Zincir mağaza satışları, Redbook ve tüketici güveni takip edilecek datalar arasında yer alırken yukarı yönlü denemeler ikinci seasta da devam edebilir. Teknik anlamda orta ve uzun vadeli göstergeler uzun pozisyonları desteklerken al sinyali üretmeye devam etmekte. Kısa vadeli güç göstergeleri ise bir nebze aşırı alım bölgelerine yaklaşmış durumdalar. Yurtdışında Dax 6,256 bir önceki tepesini zorlarken S&P500 futureları 200 günlük HO seviyesi olan 1,111 seviyesinin üstünde kalıcı olmaya çalışmakta.
Monday, 26 July 2010

Geçen hafta IMKB 100 stres testlerinin baskısı altında 60bin seviyesini yukarı yönlü zorladı ama yenilediği 60.141 tarihi zirvesinden sonra cuma günkü haftalık kapanışını bir miktar realize ederek sonlandırmıştı. Bu haftaya kar realizasyonlarınının devamıyla başlayan piyasada 60binin altındaki fiyat seviyeleri realizasyonun hızlanması açısından önemli olurken Avrupa ve Abd borsaları stress testlerinin güvenilirliğini sorgulamakta. Özellikle Abd’li analistlerin pek inandırıcı bulmadığı ve testlerin güvenilirliğini sorguladığı analizlerinde avrupa piyasalarınında bugün kararsız bir seyir izlemesine neden olmakta. Dow geçen cuma günkü haftalık kapanışını 200 günlük HO seviyesi direnç sınırından kapatırken bu seviye önemli bir direnç bölgesi olarak takip edilmeye devam edilmekte. Öğleden sonra Abd tarafında yeni ev satışları BKL 310K gelirken herhangibir önemli bilanço açıklaması beklenmemekte.

|
|
|
BASINDA EKONOMİ ve FİNANS
(Yazarın resmini tıklayınız)
www.bilgeyatirimci.com
|
|
30 Temmuz 2010 - AKŞAM
|
|
|

|
Laubaliliğin faturası
|
|
| |
|
Deniz GÖKÇE
|
|
|
|
29 Temmuz 2010 - HABERTURK
|
|
|

|
ISO 500 şirketleri vergiye çalışmış
|
|
| |
|
Ercan KUMCU
|
|
|
|
29 Temmuz 2010 - RADİKAL
|
|
|

|
Yıl sonu tahminleri
|
|
| |
|
Mahfi EĞİLMEZ
|
|
|
|
27 Temmuz 2010 - VATAN
|
|
|

|
İstihdamın kalitesi
|
|
| |
|
Asaf Savaş AKAT
|
|
|
|
31 Temmuz 2010- RADİKAL
|
|
|

|
Yüksek hızda büyümeyi sürdüremeyiz
|
|
| |
|
Taner BERKSOY
|
|
|
23 Temmuz 2010- VATAN
|
|
|

|
Rekorlar devam eder mi?
|
|
| |
|
Ali AĞAOĞLU
|
|
|
28 Temmuz 2010- HÜRRİYET
|
|
|

|
Bankalara ön gerilim sınaması
|
|
| |
|
Ege CANSEN
|
|
|
|
29 Temmuz 2010- RADİKAL
|
|
|
|
Ne ararsanız var son iki günün verilerinde |
|
| |
|
Fatih ÖZATAY
|
|
|
31 Temmuz 2010 HABERTURK
|
|
|

|
Bu diyarda işler iyi gitmiyor
|
|
| |
|
Gazi ERÇEL
|
|
|
|
24 Mayıs 2010 Finanstrend.com
|
|
|

|
Emtia piyasalarında son durum
|
|
| |
|
Ateşhan AYBARS
|
|
|
|
|
|
|
|
30 Temmuz 2010 - RADİKAL
|
|
|

|
Arabesk para politikası
|
|
| |
|
Uğur GÜRSES
|
|
|
|
29 Temmuz 2010 Finanstrend.com
|
|
|

|
TCMB bir taşla iki kuş vurmayı amaçlıyor
|
|
| |
|
Özgür ALTUĞ
|
|
|
|
23 Şubat 2010 MİLLİYET
|
|
|
|
‘Şimdi sıra bizde’, her şey yolunda
|
|
| |
|
Osman ULUAGAY
|
|
|


|