
RADİKAL KİTAP'TAN ESİN ÇETİNEL'İN DEĞERLENDİRMESİ
15 Ağustos 2007
Finansal terörizm, krizler ve ABD
Yaşar Erdinç'in 'Para Harekâtı' kitabı, Türkiye ekonomisi, dünyadaki ekonomik ve politik krizleri bir aşk öyküsü çevresinde okumak isteyenler için
ESİN ÇETİNEL
Mali piyasaları takip edenlerin basından tanıdığı Yaşar Erdinç'in Para Harekâtı daha ilk sayfasından itibaren beni şaşkınlığa sürükledi. Erdinç, klasik ekonomi kitaplarının o kasvetli havasını yok etmek için kitabına bir öyküyle başlamıştı. Hem de ne öykü. O, gazete manşetlerine kadar taşınan 2001 krizinin dramatik öykülerinden biri. Türkiye Cumhuriyeti'nin yaklaşık seksen yıllık tarihinin en büyük mali krizinin yaşandığı dönemde gün geçmiyordu ki bir intihar, bir iflas, bir tutuklama haberi çıkmasın. İşte Erdinç o dönemi dramatik bir öyküyle kitabının girişine taşımış.
Ünlü bir işadamının 2001 krizinde batışı ve ardından geçirdiği kalp krizi ile yaşamanın son bulması... Yani Türk filmi kıvamında bir giriş. Bu, kitaptaki ilk şaşkınlığım oldu ancak son değil. İlerleyen sayfalarda başrolü ölen işadamının kızı aldı. Babasını 2001 krizinden kaybeden Hülya doktora tezi konusunu 'Babasını ölüme sürekleyen süreci anlamak için' tabii ki krizler olarak seçti. Tez çalışmasının başında karşılaştığı 'finansal terörizm' kelimesi ise kitabın ana temasını oluşturdu. Hem okuyup hem çalışan Hülya tezini güçlendirebilmek için çok zor şartlarda yaşamasına rağmen 750 milyon verip hafta sonu düzenlenen iki günlük bir eğitim programına kaydoldu. Bu seminer sayesinde Hülya hem doktora tezinin ana hatlarını oluşturdu, hem de semineri veren 'yakışıklı hocası Serhat Cengiz ile yaşadığı duygusal ilişkisi kısa sürede evlilikle sonuçlandı.
İşte ekonomiye girişte bu uzun girizgâhtan sonra başladı. Serhat ve Hülya'nın duygusal ilişkisinin serpiştirildiği iki günlük seminer boyunca ekonominin dinamikleri de işlendi.
Ekonomiyi bir insan vücuduna benzeten Serhat hoca ekonomideki dengeleri anlatırken de üzerinde kristal top duran masa örneğini veriyor. Seminer boyunca üzerinde kristal top olan ve kırıldığında ne olduğunu 2001 krizinde acı bir biçimde öğrendiğimiz masanın ayakları olan kamu kesimi (bütçe dengesi), reel kesim (arz-talep ve enflasyon), dış ödemeler dengesi (cari açık) ve malum finansal piyasalar (faiz ve döviz) arasındaki ilişki irdelendi. Kitabının önsözünde ekonomi tahsili almamış sıradan okuyucuya ulaşmayı hedeflediğinin altını çizen Yaşar Erdinç duygusallık dozunu hiç düşürmemeye çalışarak ekonomiye ilişkin eğitimi ve mesleği ekonomi ağırlıklı olmayan başka deyişle sokaktaki insanların sorduğu soruları bu seminerde katılımcılara sordurduğu sorularla yanıtlayarak kitabını örmüş. Bu arada basında kriz döneminde çıkmış gazete köşe yazıları da kitaba eklenerek kuvvetlendirilmiş.
Latin Amerika krizleri
Tabii iki günlük ekonominin dinamiklerini basit bir dille anlatan seminer bitiyor ve ardından Hülya'nın krizler tezi başlıyor. Bu bölümde ise Hülya her birinde ABD'nin de desteklediği rejim değişikliklerine kadar giden Arjantin, Şili, Peru ve Meksika krizlerini inceliyor. Yazar bu bölümlerde Türkiye'nin adını zikretmeden göndermeler yapmaktan da geri kalmıyor. Kitabın açıkçası benim için en ilgi çeken bölümü ihtilallerle sonuçlanan bu ekonomik krizlerde sözkonusu ülkelerin ekonomilerindeki hızlı iyileşme ve ardından dış etkenlerin de etkisiyle (hangi ülke olduğunu yazmama gerek yok herhalde) hızlı çöküş süreçleri ekonomi penceresinden inceleniyor. Bu arada ülkemizde de ciddi yatırımları bulunan George Soros gibi namı diğer para sihirbazının bu ülkelerdeki faaliyetleri de genişçe yer alıyor.
Sonuçta bu bölümde tüm Türk okuyucuları açısından çıkartılacak çok sayıda sonuçta var.
Gelelim bu kitapta beni yine çok şaşırtan bölüme. Bu bölümde Cengiz ve Hülya çifti bir hafta sonu Antalya'da Başbakan Tayyip Erdoğan, Maliye Bakanı Kemal Unakıtan, Devlet Bakanı Ali Babacan, Dışişleri Bakanı Abdullah Gül'e belli başlı ülkelerin krizlerine ilişkin sunum yapıyor. Yine Latin amerika ülkelerindeki krizlere ilişkin detaylı sunumlarda Başbakan ve katılan diğer bakanların soruları ve bunların yanıtları oldukça ilginç... Tabii bir gazeteci ve okur olarak bu bölümdeki en merak ettiğim konu ise 'bu sunum gerçek mi', 'başbakan ve bakanların soruları ve hatta kendi aralarındaki tartışmaları doğru mu'...
Evet bir ekonomi kitabında görmeye alışmadığımız çok sayıda unsuru barındıran Para Harekâtı bir aşk öyküsü çevresinde ekonominin dinamikleri, Türkiye ekonomisi, dünyadaki ekonomik ve politik krizleri, çok sayıda köşe yazısı, kitap ve internet sitesi önerileriyle okura bir yol haritası çizmiş.
Kitabımı bütün DNR, REMZİ KİTABEVİ, İNKILAP KİTABEVİ ve diğer büyük kitabevlerinde bulabilirsiniz. Ya da aşağıdaki internet adreslerinden sipariş verebilirsiniz.
http://www.ideefixe.com/
http://www.kitapyurdu.com/
http://www.scala.com.tr/




|
 |
Ekonomi Kitapları |
 |
EKONOMİ POLİTİKASI - Teori ve Türkiye Uygulaması
Maliye’de hazine Müsteşar Yardımcılığı ve Hazine’de Müsteşarlık da yapan Dr. Mahfi EĞİLMEZ ile T. C. Merkez Bankası’nda Başkan Yardımcılığı görevinde bulunmuş Dr. Ercan KUMCU tarafından kaleme alınan Ekonomi Politikası yılların verdiği tecrübe ve bilgi birikiminin ürünü. Kitap, ekonomiyi merak eden her seviyedeki okuyucunun rahatlıkla okuyup anlayabileceği sadelikte. Eğilmez ve Kumcu, bir yap-boz resmi olan ekonominin parçalarını öyle bir bütünlük içinde ele almışlar ki ana resimden hiç kopmuyorsunuz ve keyifle ekonomik analiz öğreniyorsunuz.
Kitap Türkiye’yi referans alarak, ekonomik sorunların çözümü için kullanılması gereken araçları ve politikaları tartışmayı amaçlıyor. Böylece ekonomi politikasına, hem genel olarak hem de Türkiye özelinde bakma olanağı sağlıyor.
Kitapta yer alan bazı başlıklar ise şöyle; Ekonomi, Ekonomi Politikası, Ulusal ve Uluslararası Ekonomi Kuruluşları, Makroekonomik Denge, Milli Gelir ve Büyüme, Kamu finansmanı, Para ve Döviz Kuru, Mali Piyasalar, Ödemeler Dengesi, Enflasyon ve Ekonomide Beklentiler.
Kitabın en önemli yanlarından biri de teorinin yanında pratiği de buluyor olmanız. Yazarların her konunun sonunda yer alan makaleleri konulara farklı boyutlarıyla bakmanızı da sağlıyor.
Kısacası ekonomi adına bir şeyler öğrenmek isteyenlerin ve bildiklerini bir bütün haline dönüştürmek isteyenlerin mutlaka okuması gereken bir kitap. Ekonomi Politikası, Remzi Kitabevi tarafından yayımlanmaktadır.
|

KRİZLER ÜZERİNE EFSANE BİR KİTAP:
“BUNALIM EKONOMİSİNİN GERİ DÖNÜŞÜ”
MIT (Massachusettes Institute of Technology) profesörü Paul KRUGMAN tarafından 1999 yılında kaleme alınan “Bunalım Ekonomisinin Geri Dönüşü” orjinal adıyla “The Return Of Depression Economics”; Güney Amerika kriziyle başlayıp 1997 Doğu Asya kriziyle devam etmektedir. Kitabın büyük bölümünü oluşturan Asya Krizi’nin nedenleri, sonuçları, alınan önlemler, bu önlemlerin başarıları ve başarısızlıklarıyla birlikte alınabilecek diğer önlemler de eğitsel bir dille anlatılmıştır.
Bir krizin hangi nedenle, ne zaman, hangi boyutta gelebileceğini ve daha da önemlisi etkilerinin neler olabileceğini merak edenlerin mutlaka okuması gereken bir kitap. Kitapta Türkiye ismini çok fazla görmeseniz de kriz geçiren ülkelerin kriz başlamadan önceki durumlarını okurken kafanızda, Türkiye’nin dünü ve bugünü canlanacak ve “aceba” deyip “inşallah sonumuz böyle olmaz” temennisinde bulunacaksınız.
Başlangıçta kitabın dili sıkıcı gelebilir, fakat bu aşamada ısrarcı olup özellikle 4. ve 5. bölümü okuyanların geri kalan kısmı okumakta daha bir heyecanlı olacağı kanaatindeyim. IMF ve uyguladığı politikalar, dalgalı kur sistemi, kapitalizmdeki ahbab çavuş ilişkisi, siyaset ve ekonomi ilişkisi derinlemesine irdelenmekte ve okuyucunun ufku açılmaktadır. Bununla birlikte bir çok ekonomik terim ve kavram da konularla bağlantılı olarak açıklanmaktadır.
Kitap temel ekonomi bilgisine sahip olanlar tarafından okunabilecek düzeydedir. Bu nedenle ekonomiyi yeni okumaya başlayanların biraz daha ileriki safhalarda okumalarının kendileri için daha faydalı olacağını düşünüyorum.
Neşenur Domaniç tarafından Türkçe’ye başarılı bir şekilde tercüme edilen kitap Literatür Yayıncılık tarafından yayımlanmaktadır.
|

"FİNANSAL KRİZLER-Erken Uyarı Sistemleri"
Çok kısa bir süre önce "FİNANSAL KRİZLER-Erken Uyarı Sistemleri" başlıklı bir kitap yayınlandı. Yazarı sayın Yrd.Doç.Dr. Z. Dina Çakmur Yıldırtan. Kendisi Marmara Üniversitesi, Bankacılık Sigortacılık Yüksekokulu öğretim üyesidir. Kitap Nobel Kitap yayınevi tarafından yayınlamış bulunuyor (www.nobelkitap.com). İlgili web sitesine girdiğinizde soldaki menüden "İktisat ve İşletme" başlığını tıkladığınızda kitap ile ilgili ayrıntıları bulabiliyorsunuz.
Yazar Dina Çakmur gerçekten özgün bir çalışma yapmış.
Kitabın birinci bölümünde döviz krizlerini açıklayan modeller ayrıntılı biçimde sunulmuş. Kriz modelleri I. Nesil modeller, II.nesil modeller ve III. Nesil modeller başlıklarıyla üç ayrı başlık altında okuyucuya aktarılıyor ve bu modellerin birbirlerinden ayrıldığı noktalar net bir biçimde ortaya konuluyor. III. Nesil modeller başlığı altında "sinyal yaklaşımı"nın ne olduğu açıklanıyor.
İkinci bölümde kriz kavramı ele alınıyor ve tarihsel süreç irdeleniyor. Bu süreç içinde krizlerin şekil değiştiren yüzü aktarılıyor. Ardından da ekonomik kriz türleri başlığı altında reel ekonomik kriz ve finansal krizler birbirlerinden ayrılarak inceleniyor.
Finansal krizlerin nedenlerine baktığımızda, makro ekonomik yapıdaki dengesizlikler (reel kur değerlenmesi, cari açık v.s) ; Ters seçim ve ahlaki yapıdaki bozulma; finansal serbestleşme; sürü psikolojisi; Verimsiz kamu varlığı; yatırımları cazip olmaktan çıkaran finansal ve bürokratik sorunlar; üretim maliyetlerindeki artış ve krizlerin bulaşma etkisi öne çıkan nedenler olarak gösteriliyor. Bunun ardından finansal krizleri haber verebilecek nitelikteki öncü göstergeler tanıtılıyor.
Üçüncü bölümde ise finansal krizlerin teorik yaklaşımları sunulurken, krizlere karşı alınabilecek önlemler şu başlıklar altında ele alınıyor;
Döviz piyasasının istikrarına yönelik önlemler
Makro ekonomik önlemler
Mikro bazlı önlemler
Diğer önlemler
Eğer bir ülkede kriz olursa bu krizlerden sonra ne tür bir ekonomik politika uygulanır ya da uygulanmalıdır? İşte bu soruya verilen cevap iki ayrı başlık altında irdelenmiş. Bunlar "geleneksel yaklaşım" ve "yeni yaklaşım".
Fakat 9 YTL gibi uygun bir fiyata çıkmış olan kitabı finansal piyasalarla ilgilenen yöneticilere ve yatırımcılara öneriyorum. Ellerinize sağlık Dina hocam.
Bu Kitabı aşağıdaki linki tıklayarak satın alabilirsiniz.
http://www.nobelkitap.com/emarket/ProductDetails.aspx?ProductId=78839&CatID=287 |

|
|
|
BASINDA EKONOMİ ve FİNANS
(Yazarın resmini tıklayınız)
www.bilgeyatirimci.com
|
|
03 Eylül 2010 - AKŞAM
|
|
|

|
Ne kadar para o kadar köfte!
|
|
| |
|
Deniz GÖKÇE
|
|
|
|
02 Eylül 2010 - HABERTURK
|
|
|

|
Merkez bankaları ve döviz kuru
|
|
| |
|
Ercan KUMCU
|
|
|
|
02 Eylül 2010 - RADİKAL
|
|
|

|
Resesyon mu depresyon mu?
|
|
| |
|
Mahfi EĞİLMEZ
|
|
|
|
02 Eylül 2010 - VATAN
|
|
|

|
Sürdürülebilir istikrar
|
|
| |
|
Asaf Savaş AKAT
|
|
|
|
31 Temmuz 2010- RADİKAL
|
|
|

|
Yüksek hızda büyümeyi sürdüremeyiz
|
|
| |
|
Taner BERKSOY
|
|
|
31 Ağustos 2010- VATAN
|
|
|

|
Yine havanda su dövüldü
|
|
| |
|
Ali AĞAOĞLU
|
|
|
01 Eylül 2010- HÜRRİYET
|
|
|

|
Kısa yoldan zengin olmanın yolu
|
|
| |
|
Ege CANSEN
|
|
|
|
02 Eylül 2010- RADİKAL
|
|
|
|
Merkez Bankası tahmin modelini değiştiriyor |
|
| |
|
Fatih ÖZATAY
|
|
|
02 Eylül 2010 HABERTURK
|
|
|

|
Döviz kurunu değiştirmek ya da değiştirememek
|
|
| |
|
Gazi ERÇEL
|
|
|
|
24 Mayıs 2010 Finanstrend.com
|
|
|

|
Emtia piyasalarında son durum
|
|
| |
|
Ateşhan AYBARS
|
|
|
|
|
|
|
|
03 Eylül 2010 - RADİKAL
|
|
|

|
IMF: Gelişmiş ülkeler batmaz!
|
|
| |
|
Uğur GÜRSES
|
|
|
|
01 Eylül 2010 Finanstrend.com
|
|
|

|
İTO verileri gıda fiyatlarında artış gösteriyor
|
|
| |
|
Özgür ALTUĞ
|
|
|
|
23 Şubat 2010 MİLLİYET
|
|
|
|
‘Şimdi sıra bizde’, her şey yolunda
|
|
| |
|
Osman ULUAGAY
|
|
|


|