Ölçüt Farklı, Bahane Aynı

19 Mart 2010 Cuma

Merkez Bankası’nın (MB) faiz politikasını belirleyen Para Politikası Kurulu (PPK) dün gerçekleştirdiği Mart ayı toplantısında piyasa beklentisi paralelinde kısa vadeli faiz oranlarında bir değişikliğe gitmedi. Böylece Banka’nın politika faizi olan gecelik vadedeki borç alma oranı ard arda dördüncü ayda da %6,5 düzeyinde değişmeden kalmış oldu. Kurul 13 ay süren ve toplam 1025 baz puanlık indirim gerçekleştirdiği döngünün ardından Aralık ayından bu yana faiz oranlarını sabit tutuyor. Yine önceki aylarda olduğu gibi PPK, MB’nın piyasalar tarafından pek de önemsenmeyen gecelik vadedeki borç verme oranında da bir değişikliğe gitmeyerek %9 oranında bırakırken, politika faizine olan 250 baz puanlık farkı da korumuş oldu.

PPK’nın faiz oranlarını değiştimeyeceği konusunda ortak bir görüşe sahip piyasa oyuncuları açısından dünkü toplantının en önemli yönünün çıkan karar metninde kulanılan dilin tonlaması olduğu fikrindeyim. Faiz kararı ile birlikte yayınlanan bir sayfalık duyuruyu incelediğimde, Kurul’un sunduğu enflasyon görünümünde göreceli olarak daha temkinli olmayı tercih ettiğini görüyorum. Öncellikle PPK üyelerinin iyi haber olarak Şubat ayında çift haneye sıçrayan yıllık enflasyon oranının Mart ayında tek haneye düşeceği öngörülerini bizlerle paylaştıklarını belirteyim. Benim Mart ayı için tahmin ettiğim %0,5 düzeyindeki TÜFE rakamı da yıllık enflasyonu %9,4 oranına kadar geri çekiyor. Ancak PPK’nın yılın son çeyreğine kadar hedefin belirgin bir şekilde dalgalı bir seyir için bizi uyardığı yıllık enflasyonun tekrar çift hanelere yükselebileceği unutulmamalı. PPK’nın enflasyonun hedefe ulaşmasının ancak 2011’in ilk çeyreği itibariyle mümkün olacağının altını çizmesi, MB Başkanı tarafından daha önce duyurlan ancak ilk kez PPK metnine giren Banka’nın yeni enflasyon görünmünün bir yansıması. Bunun yanı sıra Kurul üyelerinin bir süredir işaret ettiğim çekirdek enflasyondaki yaklaşan kaçınılmaz yükselişe vurgu yapma ihtiyacı hissetmiş olmaları manidar. Ancak PPK’nın bu durum için de yine baz etkilerini suçlu göstermesi ve geçici olacağı iddiasını öne sürmesi, Banka’nın iki ay öncesine kadar manşet TÜFE’nin yükselişi için kullandığı argümanlara bir kez daha sığınacağını gösteriyor.

Dün yayınlanan duyuruya bakarak Kurul’un sunduğu büyüme görünümünün göz ardı edilebilecek miktarda iyileştiğini söyleyebilirim. PPK bir kez daha iktisadi faaaliyetteki toparlanmanın ılımlı olduğunun altını çizerken, iç talebin kademeli olarak arttığını, dış talep konusunda ise belirsizliklerin sürdüğünü vurgulamış. Ek olarak PPK’nın işsizlik oranlarının halen yüksek olduğu ve kapasite kullanımının kriz öncesi düzeylerine yaklaşmasının zaman alacağı yönündeki tespitlerini yinelediğini de belirtelim. Aslında Şubat ayı karar metni ile karşılaştırdığımızda farkedilebilir tek değişiklik ekonomide kaynak kullanım oranının bir müddet daha düşük düzeyde kalacağı tahmininin çıkarılmış olması. Bu durumun MB’nın çıktı açığı konusunda önceki dönemler kadar olumsuz bir noktada olmadığına işaret ettiğini düşünüyorum.

Önümüzdeki dönemde faiz oranlarının seyri için PPK’nın verdiği meseajlarda ise piyasanın özel önem atfettiği “faiz oranlarının uzun bir süre düşük düzeylerde tutulması gerekeceği” tespiti yine yer bulmuş durumda. PPK’ya göre bu ihtiyaç küresel ekonomideki ve kredi piyasalarındaki iyileşmeye rağmen sürmekte. Ancak önceki karar metinlerinden farklı olarak Kurul’un ilk kez alternatif bir senaroyu da dile getirdiğini not edeyim. İleriye yönelik enflasyon beklentilerindeki belirgin bozulmayı ilk kez günedmine alan PPK, bu durumun genel fiyatlama davranışlarında bozulmaya yol açması durumunda erken bir parasal sıkılaştırmaya gitmekten çekinmeyeceğini açıkça belirtmiş durumda.

Dünkü PPK toplantısından çıkan karar metninin genel tonlamasının piyasayı kısa vadede tatmin edebileceğini, ancak MB’nın kredibilitesinin kırılganlığını da artırabileceği görüşündeyim. Öncelikle, çekirdek enflasyonda yaklaşan yükeslişin manşet TÜFE’yi 4 ayda %5’ten %10’a taşıyan dönemde kullanılan argümanlarla küçümsenmesi, zaten uzun süredir rayından çıkmış olan ileriye yönelik enflasyon beklentilerini tekrar doğru yöne sokabilecek bir tutum olarak gözükmemekte. Öte yandan, tahmin ettiğim şekilde sancılı ve kademeli olarak gerçekleşiyor olsa da ekonomik büyüme sürecinin reel politika faizinin negatif olmasını meşru kılması bana göre oldukça zor. Öte yandan, piyasa perspektifinden her ne kadar PPK’nın gerektiğinde sıkılıştırmaya gitmekten çekinmyeceğini açıklaması rahatsız edici olsa da, faiz oranlarının uzunca bir süre düşük tutulacağına yönelik anahtar cümlenin muhafaza edilmiş olmasının kısa vadede bir rahatlama sağlayacağını ve dengelyici bir unsur olacağını düşünüyorum. Önümüzdeki günlerde ise piyasa faizlerinin ise iç siyasi gelişmeler ile yurtdışı piyasaların seyri ve global risk iştiahını takip etmesini bekliyorum.