Ekonomi risk altında

Çetin Ünsalan

– wp:paragraph –>

Bugün size ekonominin üzerinde taşıdığı büyük bir
riskten bahsedeceğim. Döviz kuru, ticaret savaşları, kaptırılan iç piyasa,
katma değer yakalayamayan üretim, değişen ekonomik anlayışta geri kalan
yaklaşımımız, borç ödemelerimiz değil konu.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Ege bugünlerde beşik gibi sallanıyor. Arka arkaya
gelen depremler insanları korkuttu. Ama sadece korkuttu. Bir deprem kuşağında
olan ülkemiz yıllardır sadece korkmakla yetindiği gibi, arka arkaya yaptığı
yanlış yapılarla, toplanma alanlarına diktiği inşaatlarla da riskini
arttırıyor.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Her zaman söylediğim bir şey var ve tekrar
edeceğim. Deprem, bir ülke için en büyük nimettir. Çünkü doğal kaynak
zenginliği demektir. Fakat üstünde her türlü yolsuzluğu yapan insanoğlu, yer
altını suçlamayı daha kolay bulmuş ve bununla kendini avutmaya devam etmiştir.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

İstanbul’un da içinde bulunduğu ekonominin merkez
noktaları neden risk altında. Çünkü zamanı belli olmasa da büyük bir depremin
beklendiğini biliyoruz. Peki risk bundan mı kaynaklanıyor. Hayır? Bilinçsizlikten…

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Sadece deprem de değil, tüm afetlere karşı büyük
bir bilinçsizlik gerçeğiyle karşı karşıyayız. İdema’nın destekçileriyle
birlikte 6 yıldır yürüttüğü bir proje var. Sağlam KOBİ Projesi… Van
Depremi’nin ardından ortaya çıkan sorulardan başlatılan çalışmanın son raporu 6
Ağustos günü yayınlandı.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Proje’nin Sorumlusu Rüya Kaya ise geçtiğimiz
günlerde radyo programıma konuk oldu. İnanın bana anlattıkları ve tespitleri,
bu konuda büyük bir farkındalık kampanyası başlatmamız gerektiğini söylüyor.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa ve Antalya illerinde
KOBİ’lerle yapılan anketlerin sonuçlarını içeren rapora göre KOBİ’lerin yüzde
97’si herhangi bir afet yaşamadığı düşünüyor. Yaşadığı söyleyenlerin ise sadece
yüzde 2/si sel, yüzde 0,7’si deprem, yüzde 0,2’si yangın yanıtını veriyor.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Araştırmanın yapıldığı illere baktığınızda son
yıllarda artan sel, fabrika yangınları ve daha sıcağı sıcağına yaşadığımız
depremler bile bizim bu konuda büyük bir farkındalık eksikliğimiz olduğunu
gösteriyor.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Mesela işyerinin sel ve su taşkını riskini
taşıdığını düşünenler sadece yüzde 7. Yüzde 77’si firmaların böyle bir riskin
olmadığı kanaatinde. İşyerinin fay hattında olduğunu bilmeyenlerin oranı yüzde
74. Yangın riski taşımadığı düşüncesinde olanlar ise yüzde 76.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Yine örneğin işyerlerinde acil durumlar hakkında
bir yönetmelik olmasına rağmen, acil eylem planı olmayanların oranı yüzde 69.
Yani yasa düzenlemeyle de sorunu aşmanın mümkün olmadığı gözleniyor. Yine anket
sonuçları gösteriyor ki, bazıları afete hazır olduğunu düşünüyor, ama önlemleri
yok. Ezici bir çoğunluğu bu konuda eğitim almamış. Yüzde 59’u tatbikat dahi
yapmamış.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Rüya Kaya’nın paylaştığı araştırmanın sonuç
raporları bize ne anlatıyor? Türkiye’deki KOBİ’lerin risk algılama düzeyi çok
düşük. Coğrafyalarının risklerinin farkında değiller. Risk algısı afet
türlerine göre değişiyor.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Hazır olduğunu düşünenlerin bu düşüncesinin
temelinde rasyonel bir eylem planı yok. 
İki komşu fabrika bile yardımlaşma protokolü oluşturmak adına bile
hareket geçmiş değil. Sözün özü ne riskin farkında, ne de farkında olanlar
bunun gereğini yapmakta.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Türkiye’deki işletmelerin yüzde 99’unun KOBİ
olduğunu düşünürseniz, sizce bir ekonominin üzerinde bundan daha büyük bir risk
olabilir mi? İdema’nın raporu ürkütücü… Bir anda can kaybını zaten
tartışmıyorum, ekonomik çöküşle karşı karşıya kalabiliriz.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Daha kötüsü bu riski yönetmiyoruz bile… Oysa Rüya
Kaya, sağlamkobi.com sayfasında bu bilgilerin ve yol haritasına yönelik
bilgilendirmenin ücretsiz olarak verildiğini de duyuruyor. Yani eğitim ile
ilgili de ‘benimle ne ilgisi var’ bilinçsizliği içindeyiz.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Sizce de artık korkmaktan çok bir şeyler yapmanın
zamanı gelmedi mi? Afetlerin uzak olduğu bir bayram dilerim.

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

[email protected]

– /wp:paragraph –>

– wp:paragraph –>

Not: 19 Ağustos Pazartesi
günü görüşmek üzere…

– /wp:paragraph –>

Yorumunuzla Bu Yazıya Katkıda Bulunun

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.