Stres Kaynakları ve Piyasalar

Yaşar ERDİNÇ

Dün sizlere bu sayfada yorumumu yazıp yayın hazırlıklarına başlarken, Koza-İpek grubuna operasyon haberini aldık. Piyasalar açısından önemliydi, fakat güncellemek için zamanım yoktu. Fuat Avni’nin söylediklerinin gerçeğe dönüşmesi aslında kimseyi şaşırtmadı. Dün aslında borsa güne hafif bir düşüşle başladıktan sonra yükseliş çabası içine girdi, fakat fazla uzun sürmedi. Yeniden aşağı yönlü bir trend içine girdi. Daha sonra düşüş sertleşti ve 75 bin seviyelerini gören endeks 1500 puan gerileyerek 73.500’ün altını gördükten sonra 73.570 seviyesinden kapandı.

Dünkü düşüşte medya operasyonu kısmen etkili oldu. Ama ana sebep Morgan Stanley’den gelen açıklamalar ve banka hisselerindeki fiyat hedeflerini yüzde 15-20 arasında düşürmeleri ve bu arad dış piyasalardaki stresin de artmasıydı. Medya operasyonu kısmen şöyle etkiledi;  Koza grubu kağıtlarındaki sert düşüşler ve operasyon yapılabileceği belirtilen diğer grupların hisselerindeki geri çekilmeler BIST-100 endeksinin düşüşündeki sebeplerden biriydi. 2 gün önceki verilere göre KOZAA’da yabancı payı yüzde 85, KOZAL’da yüzde 59.6 ve IPEKE’de yüzde 49 seviyelerindeydi. Yabancı payının bu kadar yüksek olduğu bu tahtalardaki sert düşüşün yabancı yatırımcıyı da belirgin biçimde ürküttüğünü söyleyebiliriz.

Biraz daha ayrıntıya girdiğimizde görüyoruz ki; Morgan Stanley’in Banka hisselerindeki fiyat hedeflerini aşağı çekmesinin en önemli sebebi, faizlerde en az 200 baz puan artış beklemeleri. Dolayısıyla banka karlılıklarının özellikle 2016 içinde  daha da düşmesini bekliyorlar. Öte yandan Morgan Stanley’in dolar için 2016’nın ilk yarısına kadar 3.85 gibi bir rakamdan bahsetmesi ve Moodys’in Aralık ayına kadar bir hükumet kurulamaması durumunda Türkiye’nin notunu indirmesini beklediklerini açıklamaları piyasayı strese soktu.  Zaten bu tür bir ortamda dış borsalar ve özellikle ABD borsaları da düşüşlerle başlayınca borsamızda yüzde 2’nin üzerinde bir düşüş gördük.

DÜn de orta vadeli resmi çizerken, Türkiye’nin bir hikayesinin olmadığını ve borsada orta ve uzun vadeli bir yükseliş trendinin başlaması için hiç bir şartın oluşmadığını vurgulamıştım. Dolayısıyla yükselişleri, orta vadeli düşüş trendi içindeki tepki yükselişleri olarak gördüğümü aktarmıştım. Bu görüşümde değişiklik yok. Fakat şunu da belirteyim ki; borsanın önceki güne kadar yukarı gitme isteğinde olduğunu ve dış faktörler olmasa aslında alım bile önerebileceğimi ama, dışarıdan gelebilecek dalgaların yüksek olması riski nedeniyle bunu önermeyi fazla istemediğimi belirtmiştim.

Şu anki duruma baktığımızda, ABD borsa endeksleri yüzde 2.80-3.00 aralığında düşüş yaptılar. Yani önceki 2-3 gündeki sert yükseliş yeniden yerini sert düşüşe bıraktı. Dışarıda Çin verileri stres yaratmaya devam ediyor. FED’in Eylül ayında düşük olasılıkla olsa  bile faiz artırma riski şimdiden piyasaları geriyor.

Eylül ayında çok büyük dalgalar oluşmasını bekliyorum. Merkez Bankamız da aslında köşeye sıkışmış durumda. Bu konuda Sevgili Sadi Uzunoğlu’nun yazdığı “APİ ile nereye kadar?” başlıklı yazıyı okumanızı öneririm. Şu an likidite açığı çok artmış durumda ve Merkez Bankası’nın buna dayanma gücü ne kadar bilmiyorum ama faizlerde ileride çok sert artışlar görürsek şaşırmayalım. Bu durum borsa için en kötü haber olacaktır. Dolayısıyla orta vadeli düşüş trendini tersine çevirecek faktörler yerine, şiddetlendirebilecek faktörlerin daha baskın olduğunu görüyoruz. Ben bu cümleleri yazınca olumsuz görünsem de, kısa vadede teknik dinamikler endeksi yukarı yönlü tepkilere itecektir. Tüm bu şartları değerlendirerek, kendi kararlarınızı oluşturabilirsiniz.

DOlar bazında daha önce yazdığım yorum geçerlidir. 2.90-2.95 aralığında dalgalanma devam ettiği sürece, sorun yoktur. Ama 2.95 yukarı kırılırsa 2.98-3.00 aralığına sert çıkış olabilir. Ya da 2.90 aşağı kırılırsa 2.85-2.87 aralığına kadar düşüş görürüz. Ama şu an için 2.90’ın aşağı kırılması olasılığı daha düşük görünüyor.

Bugün ABD’den ATP İstihdam verileri gelecek. Bu verinin açıklanacağı saatlerde ciddi volatilite yaşanabilir. Ortam karışık ve piyasalarda yön tayini yapmak zor.

Not: Geçen hafta Para dergisi yönetiminin kararıyla 2006’dan beri yazdığım bu dergideki yazılarıma  son verildi. Hisse önerilerimi merak edenlere biraz beklesinler, önerilerimi daha farklı bir formatta (Kısa-orta ve uzun vadeli ) nasıl paylaşacağımı sizlere duyuracağım. Twit atarak bu konuda desteğini esirgemeyen bütün okuyucularıma sonsuz teşekkür ederim.  

“Stres Kaynakları ve Piyasalar” ile ilgili 2 yorum

  1. Hocam sağlık olsun.elinizi öpen derği köşe yazılarınız paylaşın.sizin gibi kaliteli ekonomistler zor bulunur.
    Hocam morgan stanley dolar 2016 yılında 3 85 TL demiş eğer merkez bankası 200 baz puan faiz artırır ise dolar bence bu fiyatlara gelmez 2,60-2,70 TL arasına gelir diyorum.
    Ama burada bir sıkıntı var takibi cumhurbaşkanı kalkıp tüm kurumlara başkanlık etme özentisi olduğu gibi yine MB başkanlığına soyunur ve yine MB sindirir ise dolar 4 TL de olur 5 TL le olur. çünük artık akıl tutulması yaşamaktadır.

  2. Sevgili Hocam,
    Sizi sıkı takip eden birisi olarak bu derginin bu kararını şiddetle kınıyorum.
    Siz merak etmeyin!
    Yazdıklarınızı gerekirse toparlar kendi aramızda birdergi çıkartır, yayınlarız…
    Yazdılarınızı okumak için merakla bekliyor olacağız..

    İyi dileklerimle,

Yorumunuzla Bu Yazıya Katkıda Bulunun

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.